tot stof zult gij wederkeren

@ Onze-Lieve-Vrouwekathedraal, Antwerpen

Van oude katten en dingen die voorbij gaan.

 

In een andere tijd, in een andere stad.

Het was niet de Zamenhofdreef,
of mijn boekenkast toen,
maar de tuinen van de Kinkerstraat.

We keken vanuit onze hangstoel naar beneden.
Ik las Reve en dronk slechte wijn.
De liefde had mij nog niet naar Utrecht gebracht,
Nog lang niet verlaten, of verwarring gezaaid.

Amper wetend wie ik was, struin ik over markten.
Nu de Overvechtse, toen de Ten Kate,

De liefde kwam en ging,
Net als de jaren en de banen,
de studies en de bladeren.
De sneeuw vlak voor de zon.

Tien jaar geleden.
Of langer misschien,
dat ik in deze hangmat hing.
Bacchus nog een jonge godin was,

Dezelfde hangmat, andere plaats, andere tijd.
Op mijn schoot manifesteert zich een oude dame.
Drie rondjes voor ze ligt en spint,
Ik aai haar oude poezengezicht.

Zelfde hangmat, zelfde kat.
Allang niet meer en juist zozeer,
dezelfde vrouw.
Van oude katten en dingen die voorbij gaan.

 

de mooiste boeken van 2012

Van de boeken die ik het afgelopen jaar las, is dit mijn top 10.

Ik heb ze geprobeerd te ordenen. De beste boven. Ik heb de stapel heel vaak veranderd.
Van al deze mooie boeken staan er een stuk of vijf op de eerste en dan pak-hem-beet een stuk of vijf op de tweede plaats.

Allemaal mooi!
Allemaal leeswaardig!  Verreweg mijn favoriet dit jaar:

1) John Boyne – De witte veer
Een prachtig boek over de eerste wereldoorlog, over de liefde tussen vrienden en de zoektocht naar vergiffenis.
Zo beeldend geschreven dat ik zelf in de loopgraven lag en de trekker over haalde…

2) Esther Gerritsen – Dorst
Ik herken het natuurlijk alleen maar omdat ik ook ooit in Amsterdam Oud-West woonde. Verder niks hoor. (echt niet, Mam!) Over een vreemde band tussen moeder en dochter.
Geschreven in die schrijfstijl waar ik zo van houd! Droog, analyserend en observerend. Ik teken vast in voor een volgend boek! #fan

3) Tahmina Akefi – Geen van ons keek om
Mooi geschreven verhaal over twee buurmeisjes in Kabul. Wat begon als een Jip en Janneke verhaal met een gat in de heg, verandert in een rauw, maar mooi vluchtverhaal. In een adem uit gelezen!

4) John Boyne – Naoh Barleywater gaat erandoor
Omdat er ook mooie sprookjes verteld moeten worden! Niet teveel over horen/lezen, gewoon lezen!

5) Laurent Binet – HhhH
Begonnen met  lezen toen ik net in Praag geweest was. Erg leuk plaatsen te herkennen. Maar vooral een verhaal dat je meeneemt de geschiedenis in en je laat afvragen wat goed en slecht is. Een heerlijke zoektocht!

6) Tommy Wieringa – Dit zijn de namen
Begint als een grauwe vertelling, wisselt van vertel perspectief en natuurlijk komt dat nog bij elkaar. Iets te laat, maar ach, wel met een mooie uitkomst en vooral het verhaal van de zwervende groep is al de moeite waard om te lezen!
En passant laat Wieringa nog even weten hoe geloven ontstaan.

7) Fabio Geda – In de zee zijn krokodillen
Prachtig vluchtverhaal van een jongen die op zijn tiende afghanistan verlaat. Een zwerftocht als een Odyssee.
Ik herken er oud-leerlingen in, die op hun elfde bij ons kwamen. Of ik wil dat graag herkennen…

8) Ozcan Akyol – Eus
Rauwrealistsch, herkenbaar en direct geschreven.
Beetje Reve, of Ik Jan Cremer, maar dan in een Vogelaarwijk. Leest lekker weg!

9) Joshua Foer – het Geheugenpaleis
Een zoektocht naar het menselijk geheugen. Soms wat te gedetailleerd en soms gewoonweg grappig. Leuk genoeg om te lezen, al las ik het niet in een keer uit.

10) Mark Haddon – Het rode huis
Over een broer en zus en hun gezinnen. Leuk, blij, vrij, maar vooral pijnlijk schrijnend. Bijna net zo mooi als Het Wonderbaarliljke Voorval  met de hond in de Nacht. Bijna! Maar net zo de moeite waard.

Eus

Ik weet het, ik trap in alle publiciteits- en marketingtrucs. Ik werd geraakt door een van de vele interviews met de schrijver en voor ik het wist las ik Eus.

Eus, een boek dat zich afspeelt in de Rivierenwijk van Deventer, waar ik als kind weleens kwam wanneer mijn moeder, wijkverpleegkundige, een gezin begeleidde. Ik kwam bij gezinnen met behoofddoekte vrouwen, die amper een woord Nederlands praatten, met mannen en zonen die op straat leefden, en kinderen die geboren werden omdat dat nu eenmaal zo was. Niet omdat er voor gekozen werd.

Het zijn de gezinnen waar mijn leerlingen -hier in Utrecht-  in opgroeien, de vrienden van de straat, de subculturen waar ik als NT2 docent zo vaak een bezoek heb gebracht, een bezoek vol koekjes en thee. Een wereld waarin ik zo vaak een kijkje mag nemen, maar meestal alleen een glimp van opvang.
In die Turks-Nederlandse wereld, speelt Eus. Het is een boek vol herkenning, maar door Eus word ik niet alleen ontvangen in de Mooie Kamer, met thee en baklava. Bij Eus krijg ik ook de afwas te zien en het stof onder het tapijt. Ik zie de achterkant, de lege flessen en het geweld.

Het is niet alleen de thematiek, het is vooral de schrijfstijl. Eus weet mij te boeien en maakt me nieuwsgierig, maar bovenal geniet ik van de taal, de woorden die het verhaal zo goed voelbaar maken. Eus is zwartgallig en humoristisch als Reve, het is een coming of age drama, en het toont zo schrijnend een multicultureel dilemma aan, dat het bijna onontkoombaar is.
Een boek dat je niet hoeft te lezen, maar het moet wél.

Strafwerk?

Na het pedagogisch verantwoorde gesprek zet ik mijn nablijver aan het werk.

Ze begint goed, snapt soms iets niet en vraagt dat ook, haar straf verandert in een huiswerkklas of zelfs privé les, maar zolang we er allebei wijzer van worden, vind ik het goed.

Na een half uur fluistert ze dat ze klaar is. En vertelt dat ze het eigenlijk best leuk vond, vanmiddag.

“Maar meestal heb ik geen zin om te leren hoor!”
Vertelt ze snel, dat ik niet denk dat ze nu opeens de model leerling is.

“Dat geeft niet,” zeg ik. “Soms moet je iets doen, terwijl je het niet leuk vindt.”
En ik vertel dat ik ook zo vaak iets niet leuk vind. “De afwas bijvoorbeeld”, vertel ik, “daar heb ik een hekel aan. Maar ik weet dat als ik het niet doe, het zich alleen maar opstapelt. Dus het is alleen maar lastig voor mijzelf, als ik het niet doe.”

Ze is stil.
Ze knikt voor zich uit.

Het kwartje lijkt gevallen.

Dan vraagt ze: “echt? Nooit over nagedacht. Moeten docenten ook gewoon de afwas doen?”

Hoe een koe een haas vangt….

detachment

“Wat een leuke feelgoodmovie he?” we liepen de trap van het Louis Hartloopercomplex af. “Ik ga nu ook echt met nieuwe energie en inspiratie voor de klas staan!”
Het was eigenlijk alles wat we er over gezegd hebben. En onze conversatie werd gekenmerkt door de olijke stijlfiguur ironie. Want man, wat een zwaar verhaal vertelt Detachment.

In Detachment maken we kennis met de invaldocent Henry Barthes, en die kennismaking komt stukje bij beetje. Want Barthes laat zichzelf niet heel makkelijk kennen.
Deze film van Tony Kaye (American History X) is rauw-realistisch, soms bijna documentair, filmbeelden worden afgewisseld met interviewfragmenten, maar ook met animaties, zonder dat dat ergens storend of geknutseld lijkt.

Maar misschien moet je gewoon zelf gaan kijken. Je wordt er niet vrolijk van, maar de film is het meer dan waard. En als hij toch tegenvalt….
Ze hebben bij Louis Hartlooper ook verdomd lekkere cheesecake.
Als troost…

Mensenbieb

Mensenbieb
‘Beoordeel een boek niet aan zijn kaft’

Living Library
Don’t judge a book by its cover

Donderdag 11 oktober vanaf 19.00 tot 22.00 uur vrije inloop in de Kargadoor Utrecht

Georganiseerd in het kader van de Week van de Mensenrechten 8-12 oktober 2012

‘Wat de boer niet kent, eet hij niet’ is een oer Hollands gezegde. Maar wat te denken van ‘wat de boer niet leest, weet hij niet?’. Stichting Noodopvang Dakloze Vreemdelingen Utrecht (SNDVU) organiseert de Mensenbieb en biedt interessant leesvoer aan!

De Mensenbieb is een mooie gelegenheid om eens in het hoofd en hart van iemand anders te kruipen. Niet door met je neus tussen de papieren te duiken, zoals in een traditionele bibliotheek, maar door een ‘levend boek’ te lenen. Deze editie van de Mensenbieb heeft een mooie collectie interessante en dappere mensen bereid gevonden die zich geheel vrijwillig laten ‘lezen’.

Hun ervaringen, verhalen en belevenissen zullen centraal staan – de lezer kan uit eerste hand horen hoe het is om huis en haard te verlaten, hoe het is om opnieuw te moeten beginnen een vreemd land, hoe moeilijk het is om je staande te houden in een onbekende cultuur. Het lezen van een boek is geen eenzijdige affaire: het is de bedoeling dat er een dialoog, een oprechte uitwisseling ontstaat tussen boek en lezer. Vragen mogen gesteld
worden – graag zelfs!

Deze Mensenbieb wordt georganiseerd in het kader van de Week van de Mensenrechten. Vreemdelingen zonder officiële status ontbreekt het aan de mogelijkheid tot sociale, economische en politieke participatie; een aantasting van de basale mensenrechten. Stichting Noodopvang Dakloze Vreemdelingen Utrecht wil dit ter discussie stellen en een dialoog openen; de Mensenbieb vormt het perfecte raamwerk waarbinnen dit en de vele
vooroordelen rondom mensen zonder een officiële status aan de kaak gesteld kunnen worden.

Locatie Kargadoor, Oudegracht 36, 3511 AP Utrecht

Hoort zegt het voort!!! (RT, Facebook, mail!)

Hinkelbanen @ AZC Utrecht

Sommige mensen belanden via facebook op een feestje in Haren.

Ik kwam via facebook van Stichting de Vrolijkheid in contact met Stef, we mailden wat en voor ik het wist stond ik op een zonnige septemberdag met een kwast in mijn had hinkelbanen te schilderen op de binnenplaats van het AZC in Utrecht.

Deze diashow vereist JavaScript.

Rood

Een waanzinnige keelpijn en enorme koortsvlagen, inclusief de koude rillingen en het gezellige geklappertand beheersen nu al zo een 24 uur van mijn leven. De katten zijn zielsgelukkig dat ik de hele dag met hen op de bank lig, ik word er zelf niet echt erg blij van.

Natuurlijk komt een griep of keelontsteking nooit echt gelegen. Maar deze dagen was mijn agenda behoorlijk vol. Vandaag zou ik na het werk even gaan stemmen om daarna biertjes te gaan drinken met twee vriendinnen die ik veel te weinig spreek.

Morgen zou ik naar de opening van de tentoonstelling van Marcel pinas. vrijdag zou ik na het werk doorgaan naar een bijeenkomst van de Bvnt2. Zaterdag naar een verjaardag van een collega en zondag naar een optreden van De fanfare van de eerste liefdesnacht, om maandag te vertrekken naar een survivalkamp in de Ardennen met de derdejaars van het Wellantcollege.

Ik hoop dat ik tegen die tijd alweer opgeknapt ben, maar vandaag neemt de koorts en keelpijn nog steeds toe. Dus werk en een biertje zaten er vandaag niet in.

Er was een grote opgave vandaag.
Stemmen.
Ik was blij dat de weg van mijn huis naar bibliotheek Overvecht, slechts een straat bevat. Ik rilde en ik wankelde. Ik trilde zelfs toen ik het potlood in mijn hand had. Stomme koorts.
En met mijn koortsig hoofd Kleurde ik een rondje rood. Het rondje voor de naam van Linda voortman. Hoop ik.